Van Vandaag naar Dichtbij (22/26)

Deze week is de lokale krant Almere Vandaag over gegaan in de uitgave Dichtbij. In de transitie gingen een journalist, twee publicatiedagen en drie kansen verloren. Wat de winst zal zijn voor de verschillenden partijen – uitgever, publiek en democratie – is afwachten.

De huis-aan-huiskrant Almere Vandaag is vorige week voor het laatst verschenen en gaat vanaf deze week verder onder de titel Dichtbij Almere. De krant gaat ook terug van vier naar twee publicatiedagen in de week, en verschijnt voortaan alleen nog op woensdag en zaterdag. De productie voor online, dichtbij.nl/almere, wordt leidend. De redactie zal het ook met 1,4 fte minder moeten doen.

De herschikking van lokale titels past in een strategie die moederbedrijf Telegraaf Media Groep al langer lijkt te volgen: een consolidatieslag onder bestaande titels, naar eigen zeggen ten gunste van nieuwe online initiatieven en digitale innovaties. Vorig jaar werd Alphen.cc uit de markt gehaald. Maar het is vooralsnog niet duidelijk zichtbaar hoe TMG de bezuiniging inzet om de lokale nieuwsmarkt te blijven bedienen.

Voorlopig profiteren vooral nieuwe lokale nieuws start-ups. Het zijn deze hyperlocals die overal opduiken en met steeds meer succes erin slagen publiek en adverteerders te binden. Overigens lijkt dat juist in Almere niet erg te lukken. Uit eigen onderzoek in Almere blijkt dat door de afwezigheid van zogenaamde key stone media een minder levendige nieuwsinfrastructuur te kunnen bestaan. Dat strookt met vergelijkbaar onderzoeken in Engeland, de Verenigde Staten en Denemarken, waaruit blijkt dat onafhankelijke nieuwsbronnen een sterke en actieve lokale of regionale krantenredactie nodig hebben om goed te functioneren.

Dubbel pech voor Almere, dus. Het is daarnaast ook nog maar de vraag of het volledig omschakelen naar digitaal op termijn het gewenste resultaat heeft. In diverse regio’s in de Verenigde Staten waar printpublicaties uit de markt waren gehaald, worden nu toch weer dagbladen gedrukt.

Investeren
Het is opvallend hoe nieuwsuitgeverijen voor een antwoord op de gevolgen van de digitalisering vooral hun heil zoeken in allereerst bezuinigen en op de tweede plaatst in de techniek: consolideren, fuseren, bundelen, ontbundelen, koppelverkoop, convergentie, ‘intelligente algoritmes’ – wat dat ook mogen zijn, digital first, noem maar op. Vorm boven inhoud. Maar dat lijkt toch vooral wanhopige window dressing; het schuiven met nieuwsconsumenten. Want het totale volume van de nieuwsvraag is niet noemenswaardig veranderd, afgaande op de bereiksstatistieken. De groei van de nieuwsmarkt, nodig om te overleven – vooral onder jongeren, krijgt alleen kans door verbreding van de markt en het creëren van nieuwe toegevoegde waarde, dat is de gulden regel.

Voor de bestaande regionale en lokale kranten is een zakelijke en redactionele omslag daarom urgent. Succesvolle voorbeelden van kranten en tijdschriften die zelfs van de digitalisering weten te profiteren deden allemaal hetzelfde: uitbreiden van marktaandeel met het merk van de titel op diverse nieuwe terreinen en investeren in kwaliteit van de berichtgeving. En dat kan alleen met echt nieuwe producten, betere kwaliteit van de bestaande en het uitbreiden van marktaandeel. Investeren dus, niet bezuinigingen.

Auteurs