Michael Gruzuk over Cut-Off: “Je bezoekt een plek waar je normaal nooit zou komen”

Het lectoraat Crossmediale Kwaliteitsjournalistiek doet samen met de Universiteit van Amsterdam en de Universiteit van Wenen onderzoek naar immersive journalism. Na het bekijken van bijna 200 immersieve producties interviewden wij de makers van deze producties over het proces. Eén van hen is Michael Gruzuk, destijds hoofd digitaal bij VICE Canada en inmiddels senior director of content bij CBC News, het grootste publieke mediabedrijf van Canada.

Voor Viceland maakte Gruzuk in 2016 de immersieve 360°-documentaire Cut-Off. Het neemt de kijker mee op historisch bezoek: premier Justin Trudeau reist af naar Shoal Lake 40, een First Nations-reservaat in Canada dat geen toegang heeft tot schoon water. Volgens Gruzuk is de relatie tussen de afgelegen inheemse gemeenschappen en niet-inheemse Canadezen erg gecompliceerd: “Het is waarschijnlijk de grootste voortdurende kwestie waar wij als samenleving mee worstelen. Dat verhaal is al zo vaak verteld. Daarom wisten we bij VICE dat we het op een andere manier moesten doen. Zo besloten we een VR-versie van de documentaire te maken.”

In totaal is Gruzuk samen met zijn team zo’n acht maanden bezig geweest met de uitwerking van idee tot productie. Ze kwamen op plekken waar niet-inheemse Canadezen normaal gesproken niet komen – laat staan de premier. “De wegen er naartoe waren niet veilig genoeg, dus werd Trudeau ingevlogen per helikopter. Je kunt je voorstellen dat het invliegen van misschien wel de belangrijkste persoon in het land niet makkelijk was. Maar het was net zo bijzonder om gewone mensen de kans te geven om deze reis af te leggen. De meeste mensen zullen dat in het echt waarschijnlijk nooit kunnen doen.” Volgens Gruzuk was dit specifieke onderwerp juist daarom geschikt voor een immersieve productie. “Het geeft de kijker de mogelijkheid om ergens heen te gaan waar je alleen bijna niet kunt komen. Ik denk dat dit een belangrijk aspect is van dit type storytelling.”

Ondanks de vele positieve reacties op de VR-versie vindt Gruzuk de lineaire versie van het verhaal succesvoller. “Daarin ben je als journalist beter in staat om het verhaal te beheersen, om scènes, acties en reacties te structureren. De VR-versie miste deze structuur.” Toen de productie in 2016 gepubliceerd werd, was Viceland een nieuw kanaal waar nog niet veel mensen toegang tot hadden. Daarom werd de productie niet door zo veel mensen bekeken als Gruzuk en zijn team gehoopt hadden. “De VR-versie werd aangeboden op een paar festivals en evenementen. Mensen vonden dat erg leuk, maar ik denk dat de distributie toch wel een van de grootste problemen van VR is. Hoe krijgen mensen toegang? Hebben ze een headset? Dat zijn obstakels waar we nu ook nog mee te maken hebben.”

Cut-Off bekijk je hier.
Meer interviews met makers en experts vind je hier.

Geschreven door Sophie Duvekot.