Verhalen vertellen met data

Het Parool meldde dat PvdA raadslid Maarten Poorter een patatverbod wilde instellen rond middelbare scholen in Amsterdam.  Hoe zou je een journalistiek vervolg kunnen geven aan zo’n bericht door nu eens niet met patatboeren, schoolhoofden en scholieren te gaan praten, maar door alleen data te verzamelen? Dat vroeg docent datajournalistiek van de Universiteit van Amsterdam Bas Broekhuizen zich af.

Hij zocht uit hoeveel patatzaken er zijn in Amsterdam, waar de scholen liggen en hoever je van school moet lopen om een patatje te kunnen scoren. Met uitrekbare cirkels laat hij op een kaart zien om hoeveel patatzaken het zou gaan. Afhankelijk van de te bepalen kritische afstand tussen school en patatkraam.

Voor Bas Broekhuizen was het een vingeroefening in datajournalistiek. Hij wil hiermee laten zien dat datajournalistiek begint met vragen stellen op grond van data.

Animaties

Broekhuizen sprak op het VVOJ Café over verhalen vertellen met data. Datajournalist Frederik Ruys liet bij die gelegenheid zien hoe hij tot de animaties kwam voor het programma Nederland van Boven. Voor de VPRO was steeds de vraag: hoe maak je op grond van al die data over zaken als mobiel bellen, treinverkeer en scheepsbewegingen een aantrekkelijk tv-verhaal? De oplossing was – verhaaltechnisch – simpel: licht uit de zee van data een specifiek geval. Zo zien we in het oplichtend netwerk van scheepsbewegingen rond de Rijnmond een geel stipje bewegen, een tanker die naar de haven van Rotterdam vaart. Hetzelfde procedé werd gevolgd bij de beweging van trekvogels en herten. Ook in de geschreven journalistiek wordt dit veel toegepast: vertel het verhaal van een enkeling om een algemeen fenomeen te illustreren.

De auteur van het gloednieuwe Handboek datajournalistiek Henk van Ess, liet zien hoe je op een slimme manier aan data kunt komen die niet openbaar zijn. Zoek niet naar de data, zegt van Ess, maar naar de formulieren die ten grondslag liggen aan die data. Die kun je met wat googelen snel vinden. Ga vervolgens naar de makers van die formulieren en vraag om de gegevens die zij met op grond van die formulieren hebben verzameld. Hoe je dat doet zie je hier (klik op het onderste rechter vierkant).

Links

Tips voor datajournalisten van Bas Broekuizen

De beste infographics van The Guardian en de New York Times verzameld door Marije Rooze

 

 

Auteurs