{"id":15292,"date":"2018-02-26T07:03:19","date_gmt":"2018-02-26T07:03:19","guid":{"rendered":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/?p=15292"},"modified":"2021-06-24T19:21:48","modified_gmt":"2021-06-24T19:21:48","slug":"mediawijsheid-meten","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/mediawijsheid-meten\/","title":{"rendered":"Kan je mediawijsheid meten?"},"content":{"rendered":"

Eerste artikel in een reeksje over mediawijsheid <\/strong><\/em><\/p>\n

Ja en nee.<\/p>\n

Ja<\/strong>:<\/p>\n

in ieder geval is het zo dat sinds 2009, 2010 zowel op Europees als op nationaal, Nederlands en Belgisch niveau heel wat acties ondernomen en instrumenten ontwikkeld zijn om mediawijsheid te meten. De in Nederland meest vermelde daarvan is die van het op dit moment (10) jarige\u00a0mediawijzer.net<\/a>, en wel het in 2011 gepubliceerde startdocument Meten van mediawijsheid<\/a>. Op basis hiervan werd een zogenoemd competentiemodel mediawijsheid<\/a> ontwikkeld. Hierin wordt mediawijsheid opgedeeld in 10 competenties:<\/p>\n

\u2022 Inzicht hebben in medialisering van de samenleving
\n\u2022 Begrijpen hoe media worden gemaakt
\n\u2022 Zien hoe media de werkelijkheid kleuren
\n\u2022 Apparaten, software en toepassingen gebruiken
\n\u2022 Ori\u00ebnteren binnen mediaomgevingen
\n\u2022 Informatie vinden en verwerken
\n\u2022 Content cre\u00ebren
\n\u2022 Participeren in sociale netwerken
\n\u2022 Reflecteren op het eigen mediagebruik
\n\u2022 Doelen realiseren met media<\/p><\/blockquote>\n

Op Europees niveau werden vergelijkbare \u2018instrumenten\u2019 of eigenlijk doeleinden ontwikkeld. Maar zoals iedereen begrijpt is hiermee nog niets gezegd over de eventuele mediawijsheid van het publiek. Vandaar dat het antwoord op bovengenoemde vraag tegelijkertijd tegenovergesteld is:<\/p>\n

Nee<\/strong>:<\/p>\n

\u2019Meer les maakt je niet \u201cmediawijzer\u201d\u2019 kopte het NRC Handelsblad in november 2017 dan ook. Dit naar aanleiding van de kort daarvoor gepubliceerde Monitor Jeugd en Media<\/a> van Kennisnet. Want wat bleek?<\/p>\n

NRC-Handelsblad<\/em>:<\/span><\/p>\n

Voor het eerst kent het onderzoek een deel waarin de \u2018digitale geletterdheid\u2019 van scholieren werd getoetst, in het bijzonder hun digitale informatievaardigheden en media- en nieuwswijsheid. In tijden van toenemende zorg over nepnieuws, Russische be\u00efnvloeding van de publieke opinie, en een snel digitaliserende samenleving zijn dat belangrijke thema\u2019s, aldus Remco Pijpers. Hij is een van de auteurs van het rapport. \u201cIk ben al twintig jaar bezig met deze leeftijdsgroep. Ik wist dat de digitale geletterdheid van scholieren beter kon, maar ik schrik toch als ik zie hoeveel moeite een online zoekopdracht kost.\u201d En dat terwijl er de afgelopen jaren meer aandacht voor is gekomen, met een wildgroei aan mediawijsheidprogramma\u2019s tot gevolg. \u201cScholen proberen al heel lang kinderen digitaal geletterd te krijgen, maar uit het onderzoek blijkt dat die lessen weinig effect hebben.<\/p><\/blockquote>\n

Monitor Jeugd en Media<\/em>:<\/p>\n

Wat de jongeren gemeen hebben, is het vertrouwen in hun eigen digitale kunnen. Ze geven zichzelf een hoog cijfer voor digitale kennis en vaardigheden. Uit de praktische toets die we afnamen, komt echter een ander beeld naar voren. Met de toets is getracht verschillende deelvaardigheden van digitale geletterdheid in beeld te brengen.<\/span><\/p>\n

De resultaten suggereren dat leerlingen van verschillende niveaus niet kritisch zijn tegenover de informatie die zij vinden op internet en niet goed weten hoe ze de gevonden informatie op betrouwbaarheid moeten beoordelen. Minder dan de helft van de leerlingen laat zien dat zij informatie die zij via internet verzamelen, kunnen verwerken voor een specifiek doel. Ook informatie uit verschillende bronnen samenvoegen om een bestaande tekst aan te passen, lukt minder dan de helft van de leerlingen. Daarbij scoren de leerlingen van het vmbo het laagst. Ook andere studies laten een dergelijk beeld zien. Alleen het zoeken naar feitelijke informatie lijkt voor vmbo-leerlingen een bekende vaardigheid te zijn. De competenties in de andere deelcategorie\u00ebn van het gebruikte raamwerk (beoordelen, verwerken en presenteren) beheersen vmbo-leerlingen in veel mindere mate.<\/p><\/blockquote>\n

In komende jaren zal het vak mediawijsheid een integraal onderdeel gaan uitmaken van het Nederlands schoolcurriculum. Reden om daarover op deze plek een serie artikelen te beginnen. Dit is nummer 1. Het volgend artikel zal een korte geschiedenis zijn van het ontstaan van de term ‘mediawijsheid’.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Eerste artikel in een reeksje over mediawijsheid Ja en nee. Ja: in ieder geval is het zo dat sinds 2009, 2010 zowel op Europees als op nationaal, Nederlands en Belgisch niveau heel wat acties ondernomen en instrumenten ontwikkeld zijn om mediawijsheid te meten. De in Nederland meest vermelde daarvan is die van het op dit […]<\/p>","protected":false},"author":21,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[4350],"coauthors":[],"class_list":["post-15292","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-artikel","tag-journalistiek-onderwijs"],"acf":[],"yoast_head":"\nJournalismlab – Kan je mediawijsheid meten?<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/mediawijsheid-meten\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Journalismlab – Kan je mediawijsheid meten?\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Eerste artikel in een reeksje over mediawijsheid Ja en nee. Ja: in ieder geval is het zo dat sinds 2009, 2010 zowel op Europees als op nationaal, Nederlands en Belgisch niveau heel wat acties ondernomen en instrumenten ontwikkeld zijn om mediawijsheid te meten. De in Nederland meest vermelde daarvan is die van het op dit […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/mediawijsheid-meten\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Journalismlab\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2018-02-26T07:03:19+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-06-24T19:21:48+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Chris van der Heijden\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Chris van der Heijden\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Estimated reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/\"},\"author\":{\"name\":\"Chris van der Heijden\",\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#\/schema\/person\/f7a0b8657e3a7c2cc3809bffb595a9a4\"},\"headline\":\"Kan je mediawijsheid meten?\",\"datePublished\":\"2018-02-26T07:03:19+00:00\",\"dateModified\":\"2021-06-24T19:21:48+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/\"},\"wordCount\":565,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#organization\"},\"keywords\":[\"Journalistiek onderwijs\"],\"articleSection\":[\"Artikel\"],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/\",\"url\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/\",\"name\":\"Journalismlab – Kan je mediawijsheid meten?\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#website\"},\"datePublished\":\"2018-02-26T07:03:19+00:00\",\"dateModified\":\"2021-06-24T19:21:48+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Journalistiek onderwijs\",\"item\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/thema\/journalistiek-onderwijs\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Kan je mediawijsheid meten?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/\",\"name\":\"Journalismlab\",\"description\":\"Lectoraat journalistiek van de Hogeschool Utrecht\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#organization\",\"name\":\"Journalismlab\",\"url\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/journalismlab-footer.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/journalismlab-footer.png\",\"width\":503,\"height\":84,\"caption\":\"Journalismlab\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#\/schema\/person\/f7a0b8657e3a7c2cc3809bffb595a9a4\",\"name\":\"Chris van der Heijden\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#\/schema\/person\/image\/008d250ef8c5ced4e06ba435d66d2f70\",\"url\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/ChrisvanderHeiden-1024x1024-1-150x150.jpeg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/ChrisvanderHeiden-1024x1024-1-150x150.jpeg\",\"caption\":\"Chris van der Heijden\"},\"description\":\"Chris van der Heijden studeerde geschiedenis, filosofie en literatuurwetenschap aan de Universiteit van Utrecht. Hij was jarenlang werkzaam bij verschillende media (krant, tijdschrift, radio, tv) en maakte in die hoedanigheid honderden artikelen en programma\u2019s over uiteenlopende onderwerpen. In de loop der jaren publiceerde hij een twintigtal boeken en boekjes over uiteenlopende onderwerpen. Daaronder over de Tweede Wereldoorlog, over Spanje in de vijftiende en zestiende eeuw, over Isra\u00ebl, armoede, managerscultuur en het merk LINDA. Ook publiceerde hij tal van artikelen, ondermeer over het huidig medialandschap. \\\"Ik ben een marktplein waarop vele ikken samenkomen\\\" De voornaamste belangstelling van Chris van der Heijden ten aanzien van media gaat uit naar de rol in de samenleving, dus naar onderwerpen als media en macht of media, zingeving en identiteit. Ook is hij zeer ge\u00efnteresseerd in het mediadebat over actuele onderwerpen. Bij zijn onderzoek hanteert hij het liefst een historisch perspectief.\",\"url\":\"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/author\/chris-van-der-heijden\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Journalismlab – Kan je mediawijsheid meten?","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/mediawijsheid-meten\/","og_locale":"en_GB","og_type":"article","og_title":"Journalismlab – Kan je mediawijsheid meten?","og_description":"Eerste artikel in een reeksje over mediawijsheid Ja en nee. Ja: in ieder geval is het zo dat sinds 2009, 2010 zowel op Europees als op nationaal, Nederlands en Belgisch niveau heel wat acties ondernomen en instrumenten ontwikkeld zijn om mediawijsheid te meten. De in Nederland meest vermelde daarvan is die van het op dit […]","og_url":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/mediawijsheid-meten\/","og_site_name":"Journalismlab","article_published_time":"2018-02-26T07:03:19+00:00","article_modified_time":"2021-06-24T19:21:48+00:00","author":"Chris van der Heijden","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Chris van der Heijden","Estimated reading time":"3 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/"},"author":{"name":"Chris van der Heijden","@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#\/schema\/person\/f7a0b8657e3a7c2cc3809bffb595a9a4"},"headline":"Kan je mediawijsheid meten?","datePublished":"2018-02-26T07:03:19+00:00","dateModified":"2021-06-24T19:21:48+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/"},"wordCount":565,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#organization"},"keywords":["Journalistiek onderwijs"],"articleSection":["Artikel"],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/","url":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/","name":"Journalismlab – Kan je mediawijsheid meten?","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#website"},"datePublished":"2018-02-26T07:03:19+00:00","dateModified":"2021-06-24T19:21:48+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/mediawijsheid-meten\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Journalistiek onderwijs","item":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/thema\/journalistiek-onderwijs\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Kan je mediawijsheid meten?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#website","url":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/","name":"Journalismlab","description":"Lectoraat journalistiek van de Hogeschool Utrecht","publisher":{"@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#organization","name":"Journalismlab","url":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/journalismlab-footer.png","contentUrl":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/journalismlab-footer.png","width":503,"height":84,"caption":"Journalismlab"},"image":{"@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#\/schema\/person\/f7a0b8657e3a7c2cc3809bffb595a9a4","name":"Chris van der Heijden","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/#\/schema\/person\/image\/008d250ef8c5ced4e06ba435d66d2f70","url":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/ChrisvanderHeiden-1024x1024-1-150x150.jpeg","contentUrl":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/ChrisvanderHeiden-1024x1024-1-150x150.jpeg","caption":"Chris van der Heijden"},"description":"Chris van der Heijden studeerde geschiedenis, filosofie en literatuurwetenschap aan de Universiteit van Utrecht. Hij was jarenlang werkzaam bij verschillende media (krant, tijdschrift, radio, tv) en maakte in die hoedanigheid honderden artikelen en programma\u2019s over uiteenlopende onderwerpen. In de loop der jaren publiceerde hij een twintigtal boeken en boekjes over uiteenlopende onderwerpen. Daaronder over de Tweede Wereldoorlog, over Spanje in de vijftiende en zestiende eeuw, over Isra\u00ebl, armoede, managerscultuur en het merk LINDA. Ook publiceerde hij tal van artikelen, ondermeer over het huidig medialandschap. \"Ik ben een marktplein waarop vele ikken samenkomen\" De voornaamste belangstelling van Chris van der Heijden ten aanzien van media gaat uit naar de rol in de samenleving, dus naar onderwerpen als media en macht of media, zingeving en identiteit. Ook is hij zeer ge\u00efnteresseerd in het mediadebat over actuele onderwerpen. Bij zijn onderzoek hanteert hij het liefst een historisch perspectief.","url":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/author\/chris-van-der-heijden\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15292","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/21"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15292"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15292\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21187,"href":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15292\/revisions\/21187"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15292"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15292"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15292"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.journalismlab.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=15292"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}