Wat is echt en wat is nep: factchecking social media

Zwemt er echt een haai door de straten van New York? Hangt deze explosie-lucht echt boven Kopenhagen? Is dit de dode Bin Laden?

Soms zijn foto’s en video’s te mooi om waar te zijn… maar hoe check je dat?

In Verification 101: Storyful’s advice for checking out material from social media, and putting it into practice wordt in 4 stappen uitgelegd hoe je dat doet.

  1. Check de bron: hoe echt is die, hoe vaak wordt er gepost, wanneer is account gestart, waar vandaan, zijn er andere accounts mee verbonden, is er een relatie tussen bron en bericht?
  2.  De datum en tijd: wanneer is er geupload, zijn de schaduwen op de foto correct als je kijkt naar het moment dat de foto genomen is, kloppen de weersomstandigheden?
  3. De lokatie: zijn er Exif-data bij de foto, wat weten we over bron, klopt het taalgebruik.

verification book coverAan de hand van de foto van het vliegtuig dat in Taipei boven de snelweg zou hebben gevlogen wordt het check-proces uitgelegd. De foto was eigenlijk too good to be true, maar was inderdaad authentiek.

Eind vorig jaar bracht het European Journalism Centre in Maastricht al een Verification Handbook uit – gratis te downloaden (PDF, Kindle, ePub) in negen talen.

Daar wordt met behulp van experts van o.a. BBC, Storyful, ABC, Digital First Media uitgelegd hoe om te gaan met de betrouwbaarheid van User Generated Content.

Foto’s checken kan o.a. met Google Reverse Photo Search of met Tineye.

Op SvdOJ is er ook een paar keer aandacht besteed aan verificatie.