Wat leren die journalisten nou eigenlijk?

Vorige week was ik bij EGOS, een conferentie voor Europese organisatiewetenschappers in Kopenhagen. Daar mocht ik aan een select gezelschap een paper presenteren met de bevindingen van mijn onderzoek naar de mediasector.

Het is bizar dat zo veel van mijn tijd gericht is geweest op het schrijven van deze tekst van nog geen 30 A4-tjes met dubbele regelafstand. Ik wil dit verhaal liefst nu delen met jullie, maar dat mag niet. De tekst moet weer een paar keer worden herschreven, voordat deze klaar is om in te dienen bij een journal. Nadat een academisch tijdschrift de vruchten plukt van mijn vrijwilligerswerk (wat een verdienmodel!), zal waarschijnlijk vrijwel niemand mijn artikel lezen en begrijpen. Zeer frustrerend voor iemand die uit de journalistiek komt.

Waarom doet een mens zichzelf dit aan? Een hele goed vraag. Net als ik, onderzoeken de circa 2400 sociale wetenschappers die bij EGOS aanwezig waren, hoe de ideale organisatie eruit zou moeten zien. Niet alleen in de mediasector, maar in alle sectoren. Maar wat levert dit op in de praktijk? Zal hun werk ooit een verschil maken of zit je als wetenschapper opgesloten in een reservaat waar ze een geheime taal spreken?

Als journalisten wetenschappelijke verhalen niet vertalen zodat een breed publiek er iets mee kan, gaat veel verloren. Het is dus heel belangrijk dat journalisten putten uit wetenschappelijk onderzoek. Erg lastig is dat de nieuwswaarde van een academisch artikel nihil is, omdat de data bij publicatie soms al jaren oud zijn. Daarbij hebben wetenschappers die veel publiciteit krijgen, niet per se veel aanzien in hun eigen wereld. Wetenschappers zien dat journalisten niet altijd onderscheid kunnen maken tussen gedegen onderzoek en rotzooi. Het kost zeker drie jaar voordat een promovendus dit een beetje onder de knie heeft, dus hoe kunnen we dit verlangen van journalisten?

Door het ze het te leren bij de School voor Journalistiek. Bij onze hbo-opleiding moeten studenten al in het tweede jaar zelf een ‘wetenschappelijke’ inhoudsanalyse uitvoeren en hierover een rapport schrijven. Ook in het eerste jaar moeten ze artikelen uit wetenschappelijke tijdschriften zoeken en lezen, en een journalistieke productie maken over de inhoud hiervan. Zelden hun favoriete vak, mais bon… Misschien doe ik als docent en onderzoeker toch nog iets nuttigs.